Facemark.az xarici mənbəyə istinadən "Çek nədir, necə tərtib edilir? Çek kitabçasını necə almaq olar?" mövzusunda araşdırma yazıını təqdim edir!
Çek kommersiya həyatında tez-tez istifadə olunan və yeni sahibkarların yığım və ödəniş əməliyyatlarını təşkil etmək üçün istifadə edə biləcəyi sənəddir. Bir sözlə, çek tez-tez istifadə olunan ödəniş vasitəsidir. Çek nədir, necə tərtib edilir və yığılır? Burada bütün maraqlı detallar var.
Kredit kartlarının geniş yayılması ilə çekin istifadə sahəsi əhəmiyyətli dərəcədə azalsa da, daşıdığı forma şərtləri və qanunlardakı qoruyucu müddəalara görə geniş istifadə sahəsinə malikdir.
İş həyatının vazkeçilməz elementlərindən biri olan çek, təmin etdiyi ödəmə imkanları ilə ödəniş əməliyyatlarını asanlaşdıran bir vasitə olaraq istifadə edilir. Çek, hesab sahibinin ünvançıya, yəni banka qarşı tərtib etdiyi, üzərində yazılmış məbləğin çekdə adı olan şəxsə ödənilməsi barədə göstərişi özündə əks etdirən qiymətli sənəd növüdür.
Çek necə verilir və alınır? Çekdə çekin verildiyi tarix göstərilməlidir. Bundan əlavə, çekin çəkildiyi yer qısaldılmadan aydın şəkildə yazılmalıdır. Çekdə çeki verən şəxsin əlyazma imzası olmalıdır. İmza möhürü, möhür və ya barmaq izi ilə imzalanmış çeklər etibarlı deyil.
Çekin ödənilməli olduğu şəxsin adı aydın göstərilməlidir. Əgər siz təqdim çeki verirsinizsə, çeki tutan istənilən şəxs onu götürə bilər. Bu sahə boş qalarsa, çek daşıyıcı kimi qəbul ediləcək. Çeki vermiş şəxsin vergi identifikasiya nömrəsi çek vərəqəsində olmalıdır. Çek banka təhvil verildikdə dərhal qarşılığı ödənilir. Çek bazarda forvard kimi istifadə olunur. Bu gün kredit kartlarından istifadə artdıqca, çeklərdən istifadə də azalıb.
Çek kitabçasında bank tərəfindən müəyyən edilmiş qaydalara uyğun olaraq fərdiləşdirilmiş qaydada çap olunan çek vərəqələri var. Hər bir çek vərəqində hesabın aparıldığı filialın adı, şəxsin vergi identifikasiya nömrəsi və hesab nömrəsi kimi məcburi məlumatlar əks etdirilməlidir. Fiziki və ya hüquqi şəxslərin istifadə etdiyi çek kitabçaları banklar tərəfindən verilir. Bunun üçün şəxs ilk öncə çek kitabçasını alacağı bankı seçməli, daha sonra müraciət üçün yaşayış yeri, şəxsiyyət, və s kimi lazımi sənədlərlə quruma getməlidir. Bank bu şəxslərdən girov tələb edir. Bank adama verəcəyi hər çek kağızı üçün sizdən müəyyən məbləğdə pulun olmasını istəyir. Qanuni öhdəlik nəticəsində banka yatırılan məbləğ hesabınızda bloklanmış olaraq qalır və nəticədə bank çek sahibinin ödəyəcəyinə zəmanət verir. Çekin verilməsinə dair tələblərdə müxtəlif ölkələrin qanunvericiliyinə müvafiq olaraq fərqliliklər ola bilər.