Alimlər 319 milyon il əvvəl yaşadığı güman edilən balığın fosilləşmiş beynini aşkar ediblər.
Facemark.az xarici mənbəyə istinadən xəbər verir ki, illər əvvəl tapılan kəllə sümüyünün müasir texnologiyaları ilə tapılan beynin balıqların təkamülünün başa düşülməsinə mühüm töhfə verə biləcəyi bildirilib.
Dünyada davam edən tədqiqatlar bizə milyonlarla il əvvəl planetimizdə yaşamış növlər haqqında məlumat əldə etməyə imkan verir. Bu gün Nature jurnalında dərc edilən bir araşdırma göstərir ki, yeni bir kəşf bizə heyvanların təkamülünün sirlərini açmağa kömək edə bilər.
ABŞ-ın Miçiqan Universitetinin doktorantı Rodriqo Fiqeoranın rəhbərlik etdiyi tədqiqatda tədqiqatçılar 319 milyon il əvvəl yaşamış balığın fosilləşmiş beynini aşkar ediblər . Elm adamları əldə etdikləri tapıntıları "yaxşı qorunmuş onurğalı beyninin ən erkən nümunəsi" kimi qiymətləndiriblər.
Əvvəlcə onu qeyd edək ki, kəllə sümüyünün əslində bir əsrdən çox əvvəl İngiltərədə tapılıb. Amma günümüzün müasir təsvir üsulları beynin öyrənilməsinə imkan verib. Tədqiqatçılar kəllə sümüyünün aid olduğu balığın şüa üzgəcli balıq növü olan ' Coccocephalus wil di' olduğunu bildirdilər. Deyə bilərik ki, 30 mindən çox növü əhatə edən şüa üzgəcli balıqların bugünkü nümunələri alabalıq və ya qılıncdır.
Paleontoloq Sam Giles dedi: " Üçölçülü qorunub saxlanılan onurğalı beyninin bu gözlənilməz kəşfi bizə şüa qanadlı balıqların sinir anatomiyasına dair təəccüblü fikirlər verir . " Giles, fosilin bugünkü balıqların necə və nə vaxt təkamül keçirdiklərini daha yaxşı izah etmələrinə imkan verdiyini əlavə edərək, çox daha mürəkkəb bir təkamüllə qarşılaşdıqlarını əlavə etdi.
Tədqiqatçılar insanların tibbi görüntülərində gördüyümüz CT skan texnologiyasından kəllə sümüyünün içərisinə zərər vermədən baxmaq üçün istifadə ediblər. Nəticədə yaxşı qorunmuş beyin və 2,5 sm uzunluğunda sinirlər tapdılar . Qorunmanın beyin və siniri əvəz edən mineralla reallaşdığı da bildirilib .
Həmçinin beynin indiki heyvanlarla müqayisə oluna biləcəyi bildirilib. Alimlər müəyyən ediblər ki, mövcud oxşar balıqların beyinləri embrion inkişaf etdikcə xaricə doğru bükülür; lakin o, qeyd etdi ki, Coccosephalusda içəriyə doğru bükülür. Bu , tədqiqatçılara beyin təkamülünün zaman çizelgesini daha yaxşı başa düşməyə kömək etdi.
Giles onu da əlavə edib ki, beyin ibtidai balıq kimi təsvir edilən nərə balığına bənzəyir . Bu növlər 300 milyon il əvvəl şüa qanadlı balıqlardan ayrıldıqları üçün belə xarakterizə edildi.
Biz bilirik ki, daşlaşmış sümüklər qorunub saxlanılır; lakin beyin kimi yumşaq toxumaların belə uzun müddət qorunub saxlanması olduqca nadirdir .
Qeyd edək ki, tədqiqatçılar deyirlər ki, müasir texnologiyalarla gələcəkdə düşündüyümüzdən daha çox oxşar kəşflər edə bilərik.
